Snel inzicht in je groep met de Snelle Stembus
Een stelling, een muntje en een paar kokers met antwoorden. Meer is soms niet nodig om te ontdekken hoe het écht gaat met de leerlingen in een groep. Met de Snelle Stembus geven zij antwoord op stellingen over veiligheid, plezier en eigen keuzes maken. Zo krijgen leerkrachten snel zicht op wat er in hun groep speelt. Op De Regenboog Meidoornlaan wordt al volop gestemd in groep 6/7 van meester Wouter.
Van behoefte naar stembus Femke Tjeertes, coach bij SaKS, vertelt hoe de stembus is ontstaan: ‘Uit onderzoek blijkt dat wanneer kinderen de vier basisbehoeften uit de SaKS-klaver ervaren - competentie, autonomie, relatie en betekenisvol – dat hun welbevinden stijgt en dat ze intrinsiek gemotiveerd zijn om te leren. We wilden daarom iets ontwikkelen waarmee we daar meer zicht op konden krijgen.
Samen met Garage 2020 en collega’s onderzochten we wat daarvoor nodig was: waar hebben we behoefte aan? En wat moet het vooral níet zijn? Er bleek vooral behoefte aan gesprekken met leerlingen én aan iets fysieks. Zo ontstond uiteindelijk de Snelle Stembus.
Stemmen maar! Femke: ‘Met de Snelle Stembus delen leerlingen aan de hand van stellingen hun gevoel of mening over hoe het met ze gaat in de groep en op school. De stellingen gaan bijvoorbeeld over veiligheid, plezier en autonomie: Ik voel me fijn in de groep; Ik doe dingen die ik leuk en interessant vind; Ik mag zelf keuzes maken op school.
Eerst bespreken de leerlingen de stelling in hun groep met de leerkracht. Daarna krijgen ze een dag (of meer) de tijd om erover na te denken. Vervolgens brengen ze hun stem uit door hun munt in de juiste koker te doen. Dat gaat met een vijfpuntsschaal van ‘altijd’ tot ‘nooit’.’
Eerlijk en anoniem Op De Regenboog Meidoornlaan hebben de leerlingen van meester Wouter Harmsen de stembus een paar weken getest. Wouter: ‘Vooral het fysieke element vinden de leerlingen leuk. De munt is echt van henzelf, ze mogen ‘m versieren en persoonlijk maken. Daardoor zijn ze er zuinig op. Al raakt er evengoed af en toe één kwijt hoor!
Met de stembus krijg je snel een beeld van de groep. Als je vandaag twijfelt of leerlingen zich veilig voelen, kun je morgen al een antwoord hebben. Het is een eerlijke én veilige manier: met de Snelle Stembus geven leerlingen antwoord zonder dat anderen weten wat ze hebben gestemd. Dat vinden ze heel prettig.’
Klein signaal, groot verschil Wouter vindt vooral interessant wat er ná het stemmen gebeurt: ‘Soms leidt een individueel antwoord tot een mooi gesprek. Eén leerling stemde bijvoorbeeld ‘bijna nooit’ op de stelling ‘ik doe dingen die ik leuk of interessant vind’. Ik weet dat ze dyslexie heeft en dat ze lezen lastig vindt. Maar uit ons gesprek bleek dat ze daardoor ook minder plezier heeft in het leren. Zonder de Snelle Stembus was ik daar niet zo snel achter gekomen.’
Juist daarin zit volgens Wouter de meerwaarde: ‘De stembus maakt signalen veel eerder zichtbaar. Daardoor kun je iets al vroeg oplossen. Dat kost je misschien even tijd, maar als je wacht tot een probleem groter wordt, kost het uiteindelijk meer tijd en energie.’
Inclusie begint met écht luisteren Daarmee draagt de Snelle Stembus ook bij aan een inclusieve leeromgeving. Femke: ‘Inclusie betekent niet alleen dat ieder kind erbij hoort, maar ook dat ieder kind gezien, gehoord en serieus genomen wordt. De stembus geeft juist kinderen die niet snel hun hand opsteken of uit zichzelf naar een leerkracht stappen, een manier om iets te laten merken. De uitslag kan aanleiding zijn om even aan een leerling te vragen: wat heb je nodig?’
Leren door te doen De Snelle Stembus wordt de komende periode geëvalueerd. Werkt de vormgeving goed? Sluiten de stellingen aan? En levert het stemmen informatie op waar leerkrachten écht iets mee kunnen? Femke: ‘Op basis daarvan kunnen we onderdelen eventueel aanpassen. Het is een olievlek die moet groeien en dat bereiken we alleen maar door het te doen.’
Ook Wouter raadt collega’s aan om de stembus gewoon te proberen: ‘Pak eens een vraag waarvan je denkt: hier ben ik eigenlijk wel nieuwsgierig naar. Probeer het uit en kijk wat het je oplevert. Leerlingen hebben ons nodig, maar wij hebben hen ook keihard nodig. Misschien nog wel meer.’
Femke: ‘Uiteindelijk willen we dat ieder kind zo evenwichtig mogelijk de school verlaat. Met de Snelle Stembus en de andere tools uit het Kindweetstelsel krijgen we inzicht in wat daarvoor nodig is.’
‘Van ons mag de stembus blijven!’ Wat vinden de leerlingen zelf van de Snelle Stembus? Noud en Norah uit groep 6/7 zijn positief:
‘Met de Snelle Stembus ziet meester heel snel hoe het gaat in de klas. En of hij bijvoorbeeld iets moet veranderen of bespreken. Het is fijn dat je het antwoord voor jezelf kunt houden en dat meester dat ook doet. Het is wel belangrijk om eerlijk antwoord te geven! Anders denkt meester dat hij iets moet veranderen, terwijl dat niet hoeft. Het is leuk om met de stembus je mening te geven. Van ons mag hij wel blijven!’